ایمپلنت بافتی FLACIK Corneal Allograft؛ تحولی نو در درمان قوز قرنیه (کراتوکونوس)
قوز قرنیه (Keratoconus) یکی از بیماری‌های پیشرونده چشم است که با نازک شدن و تغییر شکل قرنیه به حالت مخروطی، سبب اختلال شدید در دید، آستیگماتیسم نامنظم و نزدیک‌بینی می‌شود. در سال‌های اخیر، روش‌های درمانی از لنزهای سخت و پیوند کامل قرنیه به سمت روش‌های کم تهاجمی‌تر و زیست‌سازگارتر حرکت کرده‌اند.
یکی از پیشرفته‌ترین نوآوری‌ها در این زمینه، ایمپلنت بافتی FLACIK Corneal Allograft است که توسط پروفسور مهرداد محمدپور (استاد و فوق‌تخصص قرنیه) طراحی و معرفی شده است. این ایمپلنت بافتی گامی بزرگ در بهبود بینایی بیماران مبتلا به قوز قرنیه به شمار می‌رود.
ایمپلنت بافتی FLACIK Corneal Allograft چیست؟
حلقه یا ایمپلنت FLACIK نوعی آلوگرافت قرنیه‌ای (Corneal Allograft) است؛ به این معنا که برخلاف حلقه‌های داخل قرنیه‌ای سنتی (ICRS) که از جنس مواد مصنوعی و پلاستیکی (PMMA) ساخته می‌شوند، این ایمپلنت از بافت طبیعی قرنیه انسانی تهیه‌شده و کاملاً زیست‌سازگار است.
این حلقه بافتی داخل استرومای (ضخامت) قرنیه بیمار قرار می‌گیرد تا با ایجاد پشتیبانی ساختاری، شیب و قوز قرنیه را کاهش داده و انحنای چشم را به حالت طبیعی نزدیک‌تر کند.
مشخصات و ابعاد مهندسی‌شده ایمپلنت FLACIK
بر اساس داده‌های ارائه‌شده در طرح اصلی این ایمپلنت:
ابعاد دقیق و میکرومتری این حلقه باعث می‌شود بدون وارد کردن فشار غیرطبیعی به بافت‌های مجاور، در تونل یا جیب استرومایی قرنیه جاگیری کرده و انحنای قرنیه را به نحوی مؤثر اصلاح کند.
مزایای آلوگرافت بافتی نسبت به حلقه‌های مصنوعی (PMMA)
استفاده از آلوگرافت بافتی به جای حلقه‌های پلاستیکی سنتی مزایای چشمگیری برای بیمار دارد:
1. زیست‌سازگاری کامل (Biocompatibility): از آنجا که از بافت طبیعی قرنیه ساخته شده است، احتمال پس‌زدن یا واکنش التهابی جسم خارجی در آن بسیار پایین‌تر است.
2. کاهش خطر نازک‌شدن و خروج حلقه (Extrusion): حلقه‌های مصنوعی ممکن است به مرور زمان باعث فرسایش بافت قرنیه روی خود یا خروج از قرنیه شوند؛ اما بافت آلوگرافت یکپارچگی بهتری با قرنیه میزبان پیدا می‌کند.
3. شفافیت اپتیکی و کیفیت دید بهتر: تطابق ضریب شکست نوری بافت هم‌جنس باعث کاهش هاله‌بینی و انحرافات نوری شبانه می‌شود.
4. تقویت ساختاری قرنیه: اضافه شدن ۳۸۰ میکرون بافت قرنیه به ضخامت قرنیه بیمار، به استحکام زیست‌مکانیکی چشم کمک شایانی می‌کند.
تکنیک جراحی FLACIK چگونه انجام می‌شود؟
نام FLACIK اشاره به ترکیب جراحی لیزری فمتوسکند (Femtosecond Laser) و ایمپلنت آلوگرافت داخل قرنیه دارد. مراحل کلی این جراحی عبارتند از:
1. ایجاد تونل استرومایی با لیزر فمتوسکند: برش‌ها و تونل دقیق داخل قرنیه با دقت میکرونی توسط لیزر فمتوسکند و بدون نیاز به تیغ جراحی ایجاد می‌شود.
2. جای‌گذاری ایمپلنت FLACIK: حلقه بافتی \bm{380\ \mu\text{m}} با قطر \bm{4} تا \bm{6} میلی‌متر با دقت در داخل تونل قرار می‌گیرد.
3. تثبیت و بازسازی انحنا: حلقه با ایجاد فشار ملایم باعث صاف‌تر شدن قوز قرنیه و اصلاح آستیگماتیسم ناهمگون می‌شود.
چه کسانی کاندید مناسبی برای ایمپلنت FLACIK هستند؟
بیماران مبتلا به قوز قرنیه (کراتوکونوس) متوسط تا پیشرفته.
افرادی که تحمل استفاده از لنزهای تماسی سخت (RGP) را ندارند.
بیمارانی که به دلیل نازکی قرنیه کاندید جراحی‌های لیزری رایج (مانند لازک یا لیزیک) نیستند.
افرادی که تمایل دارند از پیوند کامل قرنیه (PKP) یا پیوند لایه‌ای جدی اجتناب کنند.
جمع‌بندی
ایمپلنت بافتی FLACIK Corneal Allograft که توسط پروفسور مهرداد محمدپور ارائه شده است، یکی از روش‌های نوآورانه و زیست‌سازگار در درمان قوز قرنیه است. این تکنیک با بهره‌گیری از بافت طبیعی قرنیه و هندسه دقیق مهندسی‌شده، امیدی تازه برای بهبود کیفیت دید و جلوگیری از پیوند کامل قرنیه در بیماران مبتلا به کراتوکونوس فراهم کرده است.
پروفسور دکتر مهرداد محمدپور
استاد دانشگاه تهران
فوق تخصص لیزیک و قوزقرنیه
تهران ولیعصر بالاتر از شهید بهشتی. روبروی هتل سیمرغ واحد ۱۱ طبقه ۶
پذیرش
۰۲۱۸۸۷۲۷۴۶۹
۰۲۱۸۸۷۰۳۹۵۶
۰۹۳۹۲۰۰۲۴۵۲
